Mag Ik mijn Zwemvijver Verwarmen?

Je kent het wel, de lente is in het land, de zon zit uit, en het kietelt om een duik te nemen in de zwemvijver. Maar dat water is tijdens de vroege lente nog behoorlijk koud. Je vraagt je misschien af: ‘Kan ik mijn zwemvijver verwarmen? Hoe warm? Mag dat wel?

Je bent daarin niet alleen. Wij krijgen die vraag heel vaak.

Daarom schreven we dit artikel!

Ga direct naar conclusie

Cover picture by Hilde Verbeke, De Mooiste Zwembaden

Untagged pictures by Koen Vanhoutte

Natuurlijk of Chloorvrij?

Zwemvijver te Sinaai

 

‘Chloorvrij zwemmen.

Wij krijgen vaak de vraag wat een natuurlijk systeem nu eigenlijk precies is.

Voor ons is een natuurlijk systeem elke zwempartij die het water op een natuurlijke manier zuivert zonder toxines aan het zwemwater toe te voegen.

Bij bepaalde systemen kan je het water in circulatie ook nog ontsmetten. Maar dan alleen met toxine-vrije systemen die zelf-neutraliserend zijn. Zo ontsmet je het retourwater wel, maar blijft het zwemgedeelte gifvrij.

Dat is overigens ook het criterium dat de Franse Overheid hanteert als het over natuurlijke publieke waterpartijen gaat.

Geen toxines in de zwemzone!

Koen

Botanicus - Aquatisch Ecoloog

Keuze: Ecologisch of Functioneel
Regio: Benelux France UK
Onderwerp: Welke keuze?
Uitvoering: Zwemvijver of Biozwembad

 

Het begint eigenlijk allemaal met de vraag waarom je voor een zwemvijver gekozen hebt.

Was het je te doen om een mooie natuurlijke waterpartij, waar je tijdens de warme zomers al eens in kan duiken?

Of zocht je eigenlijk een natuurlijk chloorvrij alternatief voor jouw dagdagelijks zwemplezier of olympische training?

Wilde je de geurhinder en irritatie van chloor vermijden, maar hoefden kikkers niet echt bij het verrassingspakket?

Die onderliggende motivatie heeft bepaald wat je gekocht hebt. Past dat nu nog bij jouw verwachtingsperspectief? Je mag best van mening veranderd zijn.

Of zit je nog in de ontwerp fase. De keuze die  je maakt heeft belangrijke gevolgen voor wat je allemaal aan opties kan installeren. Het kent natuurlijk ook zijn effect op het budget. 

De vraag is eenvoudig; wat is mogelijk bij de installatie die aansluit bij jouw verwachtingen? Wat wil je en wat zijn de opties?

Viel de keuze op een natuurlijke zwemvijver omdat je van die waterpartij geniet, met alle leven in en om het water? Je begrijpt wel dat water verwarmen flink wat van die ecologische processen beïnvloedt. En dat is niet altijd positief, zeker als je de verkeerde aanpassingen uitvoert.

 

Kortom:

Het is belangrijk te bepalen wat je wil en niet wil. Dan na te gaan welke technologie je precies wil installeren.

Beschik je al over een installatie? Dan ben je voor een aantal zaken misschien al wat meer beperkt. Daarom is nog niet alles reddeloos verloren.

ARTIKEL REEKS

We merkten al snel dat er veel te vertellen valt over zwemvijvers verwarmen. Daarom hebben wij het opgesplitst in meerdere artikels.

 

  1. Na het lezen van deze artikels weet je precies waar je staat.
  2. Je zal besloten hebben als je nog wil verwarmen,
  3. Wat de voor- en nadelen zijn,
  4. Wat de risico’s zijn
  5. In welke installaties je wel en niet mag verwarmen,
  6. Zo ja, tot hoeveel je mag verwarmen voor elk type
  7. Wat voor technologie in waterverwarming er zinvol is en welke niet.
  8. Wat de belangrijkste voor- en nadelen zijn van elke techniek.
  9. Wat het kostenplaatje zou kunnen zijn.
  10. Welk ‘verwarmd’ zwemseizoen je kan gaan verwachten in de toekomst.

In dit eerste artikel zul je leren als en hoe de ‘zwemvijver verwarmen’ precies mogelijk is op basis van de onderliggende wensen, technieken en methodes.

In het tweede artikel doorlopen we de concrete technische mogelijkheden, gaande van isolatie tot warmtepomp tot …

Picture by Maximilien T Scharner on Unsplash

Zwemvijver of Biozwembad?

Heb je een natuurlijke zwemvijver met plantenfilter en bacteria? Of heb je een designer biozwembad zonder waterplanten in gedachten?

Let wel: een biozwembad is flink wat meer dan een strakke zwemvijver! Er zijn daarvoor een paar methodes beschikbaar op de markt.

Een eenvoudige vuistregel: als je de combinatie plantenfilter en bacteria op lava/substraat als waterzuivering hebt, dan heb je zeker GEEN biozwembad. Dan ben je de gelukkige eigenaar van een zwemvijver.

Zwemvijver:

  • afvalstoffen > bacteria:
  • wordt :
  • voedingstoffen > waterplanten

WEL: Een biozwembad is een zwempartij met natuurlijk & toxine vrij zwemwater. Dat water wordt gezuiverd door een installatie in een technische ruimte. Die installatie voegt op geen enkele manier toxines (chloor, koper, ionen, zout, zilver, vloeibare peroxides,… toe). Er komen ook geen waterplanten aan te pas. Het ontwerp kan wel ‘groen’ en visueel natuurlijk uitgewerkt worden. De planten staan dan afgescheiden van het systeem.

Deze systemen functioneren volgens het principe van ‘biomineralisatie’. Daarbij wordt in een afzonderlijke technische ruimte ‘biofloc’ gekweekt op de afvalstoffen in het water. Dit kweeksysteem is volledig gecontroleerd en zelfs geautomatiseerd. Geen zorgen voor de eigenaar!

Principes: 2 groepen technologie
Criterium: Planten of bio-biomineraal?
Keuze: Chloorvrij of ecologisch?
Zwemvijver: Ecologisch met waterplanten

 

Biozwembad te Torhout

Wat is zeker NIET een biozwembad:

NIET: Een zwemvijver met waterplanten EN waar een koper ionisator en/of UV lamp en/of hydrolyse/peroxide aan toegevoegd wordt om algen en bacteria te doden.

Al evenmin zijn de hybride systemen een biozwembad. Een hybride systeem waar je tijdens het koelere seizoen de plantenfilter laat groeien en bloeien, om er dan tijdens het zwemseizoen chloor in te kappen is geen biozwembad. Hier probeert men de kool en de geit te sparen, wat nooit goed komt.

Dus:

Ofwel kies je voor een ecologisch levend systeem (biozwembad of zwemvijver) ofwel verkies je een ontsmet en niet-levend systeem. Dat is dan een klassiek zwembad!

Dat is een keuze.

Verwarmen van Zwemvijver of Biozwembad

Biozwembad technische ruimte

Plantenfilter aan zwemvijver

Principes: Bacteria beheersen
Criterium: Planten of bio-mineraal?
Biozwembad: Onbeperkt verwarmbaar
Zwemvijver: Veel meer randvoorwaarden

 

 

Een biozwembad is onbeperkt verwarmbaar. Er zijn zelfs systemen die probleemloos samengaan met whirlpools/jacuzzi. Die kunnen tot 36° verwarmd worden.

De verklaring hiervoor is eenvoudig.

In een biozwembad is de onderliggende technologie en biologie volledig gecontroleerd en stuurbaar. Door de eigenheid van de biologische systemen functioneren deze zelfs efficiënter mét verwarming.

  • Let op: hou rekening met verdamping van zwemwater als je niet over een rolluik beschikt!

Een zwemvijver is door zijn open karakter aan heel wat meer beperkingen onderhevig. De natuurlijke processen van de natuurlijke plantenfilter zijn grotendeels ongecontroleerd, open en zeer beperkt stuurbaar. Er zijn tal van omgevingsinvloeden die we niet onder controle hebben. Die verhinderen dat we zomaar kunnen gaan verwarmen.

Een Zwemvijver kan enkel verwarmd worden onder strikte randvoorwaarden.

Watergoten aan een natuurlijke plantenfilter

Wat zijn de onderliggende factoren die de randvoorwaarden voor

‘Zwemvijver verwarmen’ bepalen!

Activiteit van bacteria en plantenwortels

Het functionele bacteriënleven in de zwemvijver situeert zich vooral op/in de steentjes (lava / substraat) van de plantenfilter. Daarin wortelen ook de functionele waterplanten.

Na de koude wintermaanden herleven bacteria zodra de watertemperatuur rond de 8-10°C schommelt. Die bacteria verwerken de afvalstoffen. Ze zetten die om naar voedingstoffen voor waterplanten, nuttige algen, en andere microfauna.

In de natuur, ontwaken de bacteria in ondiepe zones als eerste (maart) samen met de kiezelwieren (diatomeën)  (feb – maart). Daarmee begint een eerste ‘trofische sequentie’.

  • Afvalstof –> bacteria – wordt voedingsstof –>  kiezelwier!

Door toenemende temperatuur worden de bacteria alsmaar actiever en komen ook andere algensoorten op dreef. Naarmate de daglengte toeneemt, schieten ook waterplanten in gang. Die nemen het dan op een bepaald moment over van de algen. Diverse algensoorten blijven aanwezig maar beperkt tot kleine ecologische niches.

De zogenaamde lentebloei van algen is daarom een kort, natuurlijk fenomeen eigen aan de opstart van de lente.

Maar wat als de vijver nu te warm zou worden in de vroege lente.

Stel: je verwarmt de zwemvijver in februari tot 23°C voor een voorjaarsduik. Op dat moment schieten ook bacteria in gang. Ze produceren massaal veel voedingstoffen. Maar die kunnen niet verwerkt worden door de kleine algengroep diatomeën. Er is in verhouding nog niet genoeg zonlicht. Die vrijgekomen stoffen gaan dan maar chemisch reageren en veel zuurstof verbruiken. Dit vormt nieuwe afvalstoffen, ondermeer gassen. Die gaan de plantenwortels die nog in winterrust verblijven vergiftigen. De afgestorven wortels rotten weg. Er worden nog meer afvalstoffen geproduceerd. Je plantenfilter is op dit moment aan het wegrotten.

Wat meer is. Die afvalstoffen kunnen in bepaalde situaties zelfs de aanzet geven voor een massale blauwalg bloei. Blauwalg (Cyanobacteria) profiteert van vrije voedingstof (vooral fosfaat), hoge temperatuur en weinig concurrentie. Zo hadden we dit jaar (2020) al in januari een toxische blauwalg bloei in Destelbergen. Gewoon door de combinatie van zonnig warm oppervlaktewater met massaal veel voedingstoffen in oplossing.

Waarom groeien die waterplanten dan niet sneller? Waterplanten zullen niet of zelden uitlopen door warm water alleen. Ze hebben voldoende zonlicht intensiteit en genoeg daglengte nodig. Dus: warmte + intensiteit + tijdsduur. Een plant met wortels, bladeren, zijscheuten, rhizomen etc heeft nu eenmaal meer tijd en energie nodig om te ‘op te starten’ dan een ééncellige bacterie of alg.

Als de waterplanten dan toch een beetje uitlopen, dan volstaat één koude lentenacht om de jonge scheuten kapot te vriezen. De voedselreserve van die plant voor de lentestart is daarmee grotendeels opgebruikt. Het kruit is verschoten voor dat jaar.

Ons advies: het verwarmen van een zwemvijver in het voorjaar mag enkel wanneer je ziet dat de waterplanten goed uitlopen (01/04 als veilige datum).

Dan mag je ook nog eens de temperatuur niet meer verhogen dan 1 – 2°C per week!

Ideaal is als je zo’n 1 – 2°C boven de gemiddelde dagtemperatuur blijft.

Ja, dat is nog altijd een behoorlijk frisse lente duik, met nadruk op fris, heel fris.

Koen Vanhoutte

Botanicus - Aquatisch Ecoloog

Algen en Blauwalgen

Algen zijn zo’n beetje de nachtmerrie van elk vijvereigenaar. Maar dat hoeft niet . Algen zijn in essentie ééncellige plantjes die overal in grote aantallen en diversiteit aanwezig zijn. Ze zijn voor het overgrote merendeel nuttig voor de vijver. Je hebt ze nodig.

Het is pas wanneer de vijver niet meer in natuurlijk evenwicht is (warmte, vervuiling, mineralisatie, bemesting), dat een bepaalde algensoort van de situatie profiteert en massaal bloeit.

Soms verandert een vijver in ondoorzichtige groene erwtensoep. Bij zwemvijvers is het eerder dat er grote pakken draadalgen opduiken. Dat is pas een probleem tijdens de zomer. Algenbloei in de lente is normaal!

Een foutgelopen voorjaarsbloei in te warm water echter kan gedomineerd worden door blauwalgen. Er kunnen ook secundaire infecties (parasieten, schimmels) op de nuttige algen opduiken.

Bij de algengroep Blauwalg (Cyanobacteria; strikt genomen bacteria) behoren een aantal zeer giftige soorten. Een giftige blauwalg bloei kan dodelijk zijn voor mens en dier. Gelukkig worden die pas gevaarlijk in grote aantallen. Dat wordt omschreven als ‘blauwalg bloei’.

Een verwarmde zwemvijver met veel vrije voeding kan wel degelijk een blauwalg bloei veroorzaken. Lees hier meer over blauwalgen bloei.

Potentieel toxisch: 40 soorten
Periode: Te Vroege Lente
Onderwerp: Blauwalg
Zwemvijver: Verwarmen met mate

 

Picture by Mihany Koles on Unsplash

Afsterven van algen ‘fluff’ tijdens de lente door secundaire infecties

Als je grote ‘vellen’ vreemde algen op de filter (blauwgroen van kleur) of bedenkelijk schuim op het water ziet verschijnen, wees dan extra waakzaam. Eigenlijk is zwemwater dat er vettig of troebel uitziet niet meer geschikt om in te duiken. Haal er dan maar een professional bij.

Tip: wijzig niets aan de situatie als je iemand erbij haalt. Noteer alles zorgvuldig, maak foto’s en probeer zo volledig mogelijk te zijn. Het kunnen kleine dingen zijn die voor de pro’s een ‘smoking gun’ vormen.

Koen Vanhoutte

Botanicus - Aquatisch Ecoloog

Grote ‘bacterial loading’ van water wordt gekenmerkt door troebel melk water. Hier in een mozaïk bad tijdens de warme zomermaanden in Portugal.

Zuurstofuitwisseling en Verdamping

Warm water verdampt. Dat weten we allemaal.

De snelheid waarmee het verdampt hangt af van het verschil in watertemperatuur en omgevingstemperatuur. Dat betekent dat het niet alleen verdampt tijdens de hete zomermaanden, maar ook wanneer je de zwemvijver opwarmt tot meer dan de nachttemperatuur!!!!  

Ook al is het water 16°C fris, als de nachttemperatuur 5°C bedraagt, zul je flink veel verdamping ondervinden. Als je er nog een droge Oostenwind heerst dan is het helemaal prijs.

Zo’n 3 à 5 cm zakkende waterspiegel per dag is zeker geen uitzondering.  Je verliest door die verdamping uiteraard ook zeer veel van de toegevoegde warmte. Je stookt letterlijk het water uit de zwemvijver weg.

Dat is de reden waarom het voor verwarmde zwembaden absoluut noodzakelijk is dat het rolluik ’s nachts afgedicht wordt. Zelfs bij binnenzwembaden! Een eenvoudig zeiltje op het water, blokkeert de verdamping al quasi volledig. Dat houdt een groot deel van de warmte bij. Soms blijven zwembaden wekenlang dicht liggen.

Principes: Natuurlijke gasuitwisseling
Criterium: Energetische balans
Keuze: Damp, Warmte of zuurstof?
Biozwembad: MET ROLLUIK!

Picture by Dave on Unsplash

Bij een zwemvijver moet je echter rekening houden met zuurstofuitwisseling. Het open wateroppervlakte is essentieel om zuurstof op te nemen. Die zuurstof is nodig om de bacteria in de filter gezond en wel te laten functioneren. Zeker wanneer je besloten hebt ze actiever te maken door te verwarmen.

Een afdekking dag en nacht laten liggen op een zwemvijver is daarom de foute insteek. Hooguit mag je dit gedurende de duisternis van de nacht aanhouden. Daarna moeten zonlicht en zuurstof de watermassa terug ongehinderd kunnen bereiken.

Voor een biozwembad geldt die beperking niet. De zuurstof- en gas uitwisseling wordt niet door zonlicht gestuurd maar wordt in de technische installatie geregeld.

Ons advies: de zwemvijver kan je wel degelijk verwarmen mits in achtname van de geleidelijke opwarming in de lente.

Tijdens de zomer maanden mag je de temperatuur optrekken tot 25-26°C. Beter zou zijn die om en nabij de 22°C te houden maar dat voelt voor velen nog altijd koud aan. Als de temperatuur boven de 28-30°C gaat weet dan dat je in het temperatuurbereik zit van schadelijke bacteria zoals Salmonella, Legionella etc.

Bij een goed functionerende zwemvijver met een mooi groene plantenfilter die weelderig groeit zit er echt zeer weinig risico voor infectieziektes. Bij een te warme zwemvijver hou je best een oogje in het zeil.

Koen Vanhoutte

Botanicus - Aquatisch Ecoloog

Waarom dan nog een plantenfilter?

Wel, een zwemvijver heeft zeker zijn voordelen en wanneer die goed beheerd wordt zijn er bijlange na niet zo’n grote risico’s aan verbonden.

  • Weet waar je aan begint: een zwemvijver vraagt onderhoud met een degelijk vijveronderhoud protocol
  • Doe geen dingen die niet geschikt zijn voor jouw waterpartij
  • Je hebt naast zwemplezier een zeer mooie waterplantenborder die de tuin verkoelt tijdens de warme zomermaanden
  • Buiten de zomermaanden is zwemmen sowieso ook gezond. Het is een kwestie van het verkoelende water wat meer gewoon worden.
  • En als je niet meer zwemt dan is die zwemvijver nog altijd thuis voor tal van leuke en interessante diertjes in de tuin.

Gezondheidsfactoren

Picture by Eleanor Carter on Unsplash

Picture by Robson Hatsukami Morgan on Unsplash

Principes: Versterkend
Criterium: Gewenning
Biozwembad: Onbeperkt verwarmbaar
Zwemvijver: Immuunversterkend

Serieus, een duik in koel, zoniet koud, water wordt ruimschoots beweerd zeer gezond te zijn. Op voorwaarde dat je het gewend bent en dat er verder niet teveel aan mankeert 😉 Naar verluidt versterkt dit het immuun systeem, verjongt het de huid, verfrist de geest en verhoogt het uithoudingsvermogen.

We kennen daarom wellicht ook die koude dompel-emmer van bij sauna’s.

Topatleten en wereldsterren die permanent maximaal moeten presteren maken dagelijks gebruik van koude baden. Mensen zoals Tony Robbins of Tim Ferris, die er een waanzinnig levenstempo op nahouden, zouden dat naar eigen zeggen niet kunnen zonder dagelijkse koude baden.

Zoek ook de extremen eens op: de Wim Hof Methode.

Je moet natuurlijk niet direct gaan ijsduiken zonder voorbereiding. Je kan naar het eind van de zomer, einde zwemseizoen, proberen elke dag in de steeds koelere zwemvijver een baantje te trekken. Je zal versteld staan hoe snel je lichaam eraan gewend raakt.

>>> Nordic Morning Routine

Je houdt er in elk geval veel energie gedurende de hele dag aan over. Of zo voelt het toch.

Een frisse duik, we haten het of we vinden het verkwikkend.

Ik heb zo ooit eens nietsvermoedend in een zwembad gedoken dat net gevuld was met smeltwater uit de bergen. Ik heb spieren voelen verkrampen op plaatsen waarvan ik niet eens wist dat ik plaats had.

Heel verfrissend!!!

Koen Vanhoutte

Botanicus - Aquatisch Ecoloog

Champagne!

Wij hebben een staande regel voor al onze klanten bij wie we een onverwarmde zwemvijver geplaatst hebben: bij de eerste nieuwjaarsduik zorgen wij voor de champagne. En ja, ik lig jaarlijks aan een aantal goeie flessen. Die zijn zeker graag gegeven!

Op deze klinkende noot stoppen we het eerste deel van deze artikelreeks. Meer over de diverse verwarmingstechnieken volgt binnenkort.

Scroll verder om de eindconlusie van dit deel te lezen.

Bonus: Je kan hieronder nog wat extra lezen over drie interessante planten uit de plantenfilter.

Moeras Vergeet-me-nietje

Myosotis palustris

Dit is één van mijn persoonlijke favorieten, zowel de moerassoorten als landsoorten. Ze bloeien vroeg in het jaar en soms nog een tweede keer later op het jaar. Ze zaaien gezellig uit op grindhoopjes tussen de grotere filterend planten uit.

Dit is een plantje dat wat mij betreft in elke zwemvijver aanwezig moet zijn. Zet ze echter niet ‘onder water’ maar ‘op het water’ in het substratum. Het is perfect mogelijk dat ze gaan ‘wandelen’, namelijk daarheen waar het zaaigoed het best uitschiet.

Voor meer info ga naar Wikipedia.nl

Grote Kattenstaart

Lythrum salicaria

Een mooie zomerbloeier die vrolijk boven het bladgroen van gele lissen, kalmoes en andere uitsteekt. De secundair verhoutende plant zaait relatief eenvoudig uit maar wordt nooit een woekeraar.

Wist je dat kattenstaart in Nederland slaat op de Lisdodde? Let op wat je on line bestelt 😉

Er zijn overigens flink wat varianten en hybrides op de markt. Ga dus goed na wat je precies zoekt. Ideaal is het als je de planten koopt waar je ook de moederplant in bloei kan waarnemen.

Voor meer info ga naar Wikipedia.nl

Blauwe Waterlobelia

Lobelia sessilifolia

De blauwe waterlobelia vind je minder frequent in plantenfilter hoewel het zeker een aanrader is. Ideaal als zomer bloeier met diepblauwe – paarse bloemen.

Oorspronkelijk komt deze soort uit natte laaglandgebieden en bergen uit Japan. Dit is duidelijk een tuinplant en dient niet om een ‘inheemse’ vegetatie mee samen te stellen. 

Leuk detail: deze plant bevat alkaloiden die dezelfde effecten geven als nicotine. Er is echter nog geen gekende medicinale toepassing voor.

Voor meer info

Lees nog wat meer over populaire niet inheemse waterplanten die uiteindelijk schadelijk invasief geworden zijn.

Ter vergelijking; ons eerder vermeld inheems Moeras Vergeet-Me-Nietje wordt als een invasieve exoot beschouwd in de USA.

Conclusie

Een biozwembad mag je onbeperkt verwarmen.

Een zwemvijver mag je niet zomaar verwarmen.

 

Voor zwemvijvers zijn er flink wat randvoorwaarden

 

Bepaal voor je een aankoop doet heel nauwkeurig en precies wat je verwacht van jouw zwempartij. Overweeg alle opties en besef dat de keuzes van vandaag beperkend kunnen zijn voor morgen.

Randvoorwaarden

Verwarm de zwemvijver niet vroeg in het voorjaar. Onze voorkeur gaat uit naar 01/04 om de verwarming te starten

Verwarm niet meer dan 1-2°C per week en niet meer dan 1-2°C boven de gemiddelde dagtemperatuur. Verwarm de zwemvijver niet meer dan 25-26°C, bij voorkeur niet meer dan 21-22°C.

Het zwemseizoen verlengen is minder problematisch. De maanden september – oktober – november kun je bijverwarmen. In december gaat de verwarming echter uit.

Als je tijdens de hitte van de zomer merkt dat de zwemvijver hoger gaat dan 26°C hou dan een oogje in het zeil voor ongewenste algenbloei, blauwalg of troebel water.

Iedereen kan vijveren!

Een zwemvijver deskundig onderhouden is echt geen rocket science. Met de nodige begeleiding en wat opgedane ervaring kan iedereen zonder probleem zijn eigen zwemvijver schoon en gezond houden.

Eenmaal je weet waar je mee bezig bent zit je voor 95% goed.

In geval van nood kun je altijd een deskundige contacteren.

  • Observeren & Meten 45% 45%
  • Regelmatig Onderhoud 65% 65%
  • Waterbiologie & Waterchemie 85% 85%
  • Onbeperkt Zwemplezier 95% 95%

Vijver Onderhoud

Hoe pak jij het onderhoud aan in jouw zwemvijver?
Professionele Vijveraudit

Recente Blog Artikels

We publiceren regelmatig artikels over het waterleven. Elke maand krijg je een ‘wat te doen’ lijstje over wat er aan onderhoud kan gedaan worden in zwemvijver, vijver of zwembad. Maar we hebben het ook over interessante weetjes, relevante gebeurtenissen op en om het water, een ‘plant’ of ‘dier’ in de kijker en ook al eens een reisverslag naar over een reis met een waterachtig thema.

Toxische blauwalgen halen wereldwijd het nieuws

Toxische blauwalgen halen wereldwijd het nieuws

Giftige blauwalgen halen het nieuws wereldwijd. Dat is geen goede zaak want het betreft meestal giftige algen. Die vormen een ernstig gevaar voor mens en dier. Er zijn gelukkig manieren om dit probleem relatief eenvoudig aan te pakken. Met drijvende planteneilanden. Tijd om in actie te komen.