Een eigen vijvertje op minder dan één middag plaatsen in 5 concrete stappen.

‘Welke terrasvijver adviseert u ons voor onze tuin?’.

Dat hangt er allemaal van af wat je wil en wat je eraan wil spenderen. Je kan best zelf starten met een eenvoudig relatief klein project en van daar af ontdekken wat je later wil.

Tip: ‘buy local, ook online’

Koen

Botanicus - Aquatisch Ecoloog

Hoe maak ik mijn eigen kleine tuinvijvertje of terrasvijver?

De waterlelie ton of tobbe

Op suggestie van een vriend ontwikkelden wij destijds een zeer eenvoudig concept om snel een kleine waterpartij te realiseren. Zo snel, dat iedereen, zelfs met de kleinste tuin, op zaterdag de materialen kan kopen en einde zondag middag bij de taart een waterpartijtje af kan hebben.

Het basisrecept is dood – simpel, maar vraagt een paar zinvolle tips om het goed uit te voeren.

 

Aan de slag :

Men kope een kuip.

Rond of rechthoekig, maakt op zich niet veel uit maar ‘rond’ werkt iets makkelijker. Alles wat je in de grond verwerkt zal rotten of versterven, kunststof is hier aangewezen. Formaat: een zogenaamde mortelkuip uit PolyEthyleen is al een goed startpunt. Er bestaan tal van andere formaten. Vraag gerust om meer informatie.

Tip: geef die 3.5 euro extra uit om een UV bestendige kuip te kopen.

Men grave een gat.

Plaats de kuip omgekeerd op het gazon of borderzone waar je die in de grond wil. Steek de cirkel af en verwijder de gazonplaggen. Draai de tobbe om en markeer de bodem cirkel, vaak kleiner dan de bovenrand. Dat is de binnendiameter die je moet uitgraven om dan later naar de bredere rand toe af te steken.

Meet de hoogte van de ‘tobbe’ om tot op de juiste diepte te graven. Voorzie dat de rand van de tobbe 3-5 cm boven het maaiveld blijft. Daarmee zal later het gras of andere planten de rand camoufleren, maar vermijdt je dat grond, vuil en bodem insekten in de ton vallen.

Tip: Hou bij het graven rekening met de +/- konische vorm van de tobbe. Je wil niet meer dan 2-5 cm ruimte tussen de tobbewand en de put.

Graaf niet dieper dan nodig. Graaf eigenlijk tot op 3-5 cm minder dan je nodig hebt en werk de laatste laag met een kleine handschepje af. Zorg dat de bodem mooi vlak = waterpas is. Een scheve ton resulteert namelijk in een visueel ‘schuinstaand wateroppervlakte’ 😉

Markering met wax krijt is altijd handig want een potlood lijntje op een zwarte ton zie je echt niet meer staan eenmaal je begint.

Onderlaag met voedingsrijke bodem, zijdelings afgedicht met kleikorrels, klaar voor aanplant en dan afdekking met klei.

Een klassiek P9 plantpot kun je makkelijk in een plantgat zetten. Grotere planten die gescheurd zijn moet je wat posititioneren zodat de de uitlopers niet direct tegen de wand stoten.

Concept: Waterlelie in het Gazon
Criterium: Snelle Eenvoudige Plaatsing
Standplaats: Iedere Tuin
Diversiteit: Waterlelies

 

Autumn leaves over a water channel by Hyungman Jeon.

Demo tuin waar er intussen ruim 20 verschillende varianten en modellen staan. ‘T begint altijd met eentje.

Basis recept voor een waterlelie ton

Ingredienten:

  • Kunststof kuip – metserskuip – waterdichte tobbe  (Poly Propyleen – Poly-ethyleen): UV bestendig!
  • Optioneel: tweede kleinere inzet kuip of vijvermand
  • Waterplanten: waterlelie – irissen – watermunt – kalmoes,…

Eigenlijk letterlijk;

‘kruiden naar smaak’, maar hou rekening met de diepte waarop elke plant kan gedijen.

Te vermijden wegens woekergevaar: lisdodde – riet – rietgras – japanse paardestaart – … en ongekende plantjes die de ‘buren of familie’ cadeau doen maar niet weten welke soort het juist is. Voor je’t weet heb je een woekeraar vast.

 

  • Vijvergrond – leem of klei – kiezel

Het is essentieel dat de tobbes mooi waterpas gezet worden. Neem daarvoor die extra tijd die nodig is, anders kijk je straks tegen ‘scheef water’ aan.

‘Men plante aan’

Dit is een eerste techniek van aanplant die we meegeven. Dit is de zogenaamde ‘gelaagde’ aanplant methode.

Plaats eerst een 5-10 cm laag voedingsgrond, aangepast voor vijvers. Er zijn plantgronden speciaal voor oeverplanten, waterlelies, moerasborders, etc, die krijgen de voorkeur, maar zelfs gewone potgrond geeft al werkbare resultaten. Er blijft natuurlijk altijd een verschil, maar het belangrijkste is dat de laag zeker niet meer is dan 10 cm.

Blijf daarbij 5-7 cm van de wanden van de tobbe weg. Dat doe je om te vermijden dat nutrienten langs de wand capillair omhoog sijpelen naar de waterzone om daar algen te voeden.

Plant uw planten in de grond. Typisch worden waterplanten in P9 potjes geleverd. Die zijn wat hoger dan de grondlaag die je net geplaatst hebt. Verwijder de zwarte plastic potjes. De plantkluit zonder potje steekt dus na inzetten pakweg 2-3 cm boven de grondlaag uit.

Waterlelies kun je in diverse vormen krijgen: als kleinere wortelstok, in een mandje P11 of als een losse wortelkluit. Hanteer dezelfde richtlijnen als hierboven, maar vermijd wel een al te grote wortelblok in een te kleine tobbe te planten.

Voor meer informatie over het professioneel inplanten van waterlelies in manden of potten lees er meer over op www.agua.be en de andere artikels.

Wij werken van daar af verder door de grondlaag af te dekken met klei/leem – gebruik hiervoor ‘droge’, weinig of niet expanderende kleikorrels of droge leem (zonder stro). Nat werken wordt een amusant zootje. Vul ook de randen rondom de zijwanden van de tobbe aan met klei/leem. Deze laag vormt een afsluitingslaag om te vermijden dat nutriënten uit de onderliggende voedingsbodem naar het water sijpelen. Deze laag is 5-7 cm dik boven de grondlaag. Hou daarbij het hart van de aangeplante soorten vrij.

Tip: Hou 1 klein hoekje naar de grondlaag open van 10×10 cm. Hierlangs ga je straks langzaamaan van onderuit water toevoegen. De reden is omdat wanneer je van bovenaf water ingiet, de kleilaag dichtslaat en er luchtpakketten binnenin de voedingsbodem achterblijven. Die doen daar niets goed en zullen ongewenste rottingsgassen en nitriet veroorzaken. Dat tast wortels aan en de planten groeien niet of niet goed. De voedingsbodem moet 100% nat staan.

Op de afsluitingslaag leg je een kleine deklaag aan kiezeltjes of keitjes. Hiermee vermijdt je dat kleine waterdiertjes straks de fijne klei/leem opwarrellen wanneer ze op zoek zijn naar voedsel op de bodem.

Let op: zorg er altijd voor dat er een ontsnappingsroute voor drenkelingen.

Niets zo lullig als een verdronken jong egeltje in jouw vijvertje te ontdekken.

Platte stenen tot aan of over de rand, egeltrapjes, houten stronken.

Allemaal perfect te integreren.

Dierentrapje voor terrasvijvers.

De voedingslaag is hier ingedekt met niet expanderende kleikorrels. Laat altijd een gaatje op voor de watervulling.

Deklaag op de klei, in dit geval fosfaat vrije dolomiet, maar eender welke andere kiezel lukt. Best te kiezen voor iets wat geen voeding bevat.

Demo tuin waar er intussen ruim 20 verschillende varianten en modellen staan. ‘T begint altijd met eentje.

Men vulle de kuip:

Na aanplant vul je de onderlaag met water via het open stukje. Eenmaal het water boven de keitjes staat, mag je de opening rustig afdichten met wat klei/leem en daarop voorzichtig keitjes plaatsen. Nu kun je de tobbe vullen door het water langzaam op een soepbord te laten inlopen. Je wil niet de bodemlaag opspuiten. Laat de tobbe gedurende 2-3 minuten overlopen zodat de tussenwanden ook met water staan.

               Vul nu de tussenwanden op met rul zand en spoel die met de tuinslang langs de wanden omlaag. Totdat de tussenzone vol met grond zit.

               Afwerken van de randen doe je naar smaak en standplaats, maar hou rekening met maaien, onkruid en onderhoud. Je kan er ondermeer vergeet-me-nietjes, boterbloem, brunel, madeliefjes, varens en Festuca grassen rond zetten. Maar je kan ook grotere planten langs een kant zetten als bloeiende omlijsting.

Eenmaal de tobbe vol met water staat kun je de zijkanten invullen met grond en met water laten indammen. Telkens bijvullen met grond is de sleutel.

Bloeiende waterlelie Nymphaea James Brydon in onze demotuin met waterlelie tobbes ‘Lilies in the Lawn’

Bloeiende Hondsdraf, met Paarse Dovenetel, rechts Brunel en omgeven door Witbol gras.

Moeras vergeet-me-nietjes, bloeien soms tot tweemaal per jaar en zaaien telkens verder uit zonder te woekeren.

Louisiana iris, een variant op Ann Chowning, in ondiepe kuipen langs de diepere waterlelie tobbes.

Photo by insung yoon on Unsplash

"Thanks for all the fish!"

Maar niet echt. Deze systemen zijn bedoeld als plantenvijvertje met daarin van nature voorkomende dieren. Het is niet de bedoeling om hier visjes in uit te zetten. Zeker geen goudvis. Je moet rekening houden met het feit dat zo’n goudvis voor flink wat vervuiling zorgt waar het systeem niet echt op voorzien is. Goudvissen zijn als kippen, echte scharrelaars die de voedingsbodem gaan omwoelen. Als het echt moet, dan kun je eventueel wat kleine Elrits visjes uitzetten. Maar daar houdt het ook op.

Photo by insung yoon on Unsplash

Quote uit Hitchhiker’s Guide to The Galaxy, Douglas Adams

Kies de soorten waterlelie een beetje oordeelkundig in functie van het formaat van de tobbe. Hou rekening met blad diameter en spreiding van de plant. Waterlelie Nymphaea James Brydon.

De randen van de tobbes worden door omgevingsplanten gecamoufleerd, maar je kan in borders ook tijdelijk jutevilt als dekking gebruiken. Nymphaea Waterlelie.

Onthoud dat waterlelies mooi bloeien, maar dat er al evenveel variatie in bladkleur en patroon bestaat. Je zal verrast zijn door dat aspect alleen al. Nymphaea Escarboucle Waterlelie in bloei.

Ongeacht de het formaat, een oordeelkundig geplaatst waterelement, zal altijd een meerwaarde bieden aan jouw tuin of terras.

 

Vijf voordelen waar wij onmiddellijk aan denken:

Waterlily in the lawn.

1             Drinkwater voor dieren en insecten. De droogte treft iedereen, maar wij kunnen altijd nog een glas water uit de kraan halen. Dieren kunnen dat niet. Je kan altijd schalen vers water zetten. Met zo’n klein waterelement bied je nuttige dieren in je tuin echter een permanente kans om te overleven. De egels die de slakken van jouw planten weghouden, die blijven echt wèl in de buurt als er water is.

2             Extra vocht in de tuin resulteert in een koeler microklimaat. Verdamping vraagt energie waardoor je water verliest, maar je koelt er wel de directe omgeving mee af. Een emmer water plaatsen midden in een verschroeid gazon haalt uiteraard niet veel uit. Een levendig waterelement in een beschaduwde hoek daarentegen zal dat stukje tuin iets koeler en een stuk aangenamer maken. Hoe tegenstrijdig het ook klinkt, een waterelement, dat water ‘consumeert’, brengt ook water in jouw tuin – ecosysteem. De kunst is om het waterverlies te minimaliseren en het nut te maximaliseren. Je zal verbaasd zijn van het plezier dat bij water zitten tijdens de hete dagen biedt.

3             Waterlelies in het gazon? Geen probleem. Je hoeft daar geen grote vijver voor aan te leggen. Wij hebben daartoe technieken ontwikkeld. Een zorgenloze ‘bloembak’ die het hele jaar rond bloemen geeft? Kan ook! Veel waterplanten bloeien merkelijk langer dan de klassieke jaarling plantjes. De Schizostylus coccineum bloeit vanaf juli tot eind oktober, wanneer er verder niet veel meer te zien valt. En je mag al eens vergeten water te geven. Droog vallen ze niet zo snel.

4             Libellen versus muggen. In tegenstelling tot wat men zou denken (of vrezen), trekken die kleine waterelementen helemaal geen muggen aan. Integendeel, je trekt schitterende muggenjagers aan die de muggen waar je nu last van hebt opvreten. Muggen kweken in die vieze, vergeten warme waterplasjes in foute dakgoten, oude emmers of autobanden. Bij een levende waterpartij ligt dat wel even anders. Dat broeit met een dynamische ecologie. Libellen schieten door de lucht en decimeren de bestaande ongedierte populatie. Ook ontdek je tal van dartelende mooie waterjuffers. Vlinders en nuttige solitaire bijen vinden er een welkome drenkplaats.

5             Kikkers en salamanders. Dat is al iets minder evident, maar niet onmogelijk. Zonder water is er al helemaal geen kans om deze bedreigde dieren in de tuin te hebben. Met water creëer je kansen. Wij hebben zelfs al salamanders ontdekt in de meest eenvoudige kleine kuipjes in de tuin. Het is wel waarschijnlijker dat er een kikker opduikt of dat het vochtig milieu de nuttige pad aantrekt.

Hoe kan ik waterlelies in mijn tuin aanplanten?

We hebben ruime ervaring in wat we doen. Maar soms gaat het ook es ‘verkeerd’. Dit is eens soort waterlelie die duidelijk baat zou gehad hebben met een iets grotere kuip. We gaan die nog een tweetal jaar laten en daarna opsplitsen en over meerdere grotere kuipen verdelen. Best wel indrukwekkend. Nymphaea waterlelie in bloei.

Iedereen kan vijveren!

Een vijver deskundig onderhouden is echt geen rocket science. Met de nodige begeleiding en wat opgedane ervaring kan iedereen zonder probleem zijn eigen vijver schoon en gezond houden.

Eenmaal je weet waar je mee bezig bent zit je voor 95% goed.

In geval van nood kun je altijd een deskundige contacteren.

  • Observeren & Meten 45% 45%
  • Regelmatig Onderhoud 65% 65%
  • Waterbiologie & Waterchemie 85% 85%
  • Onbeperkt Zwemplezier 95% 95%

Vijver Onderhoud

Hoe pak jij het onderhoud aan in jouw zwemvijver?
Professionele Vijveraudit

Recente Blog Artikels

We publiceren regelmatig artikels over het waterleven. Elke maand krijg je een ‘wat te doen’ lijstje over wat er aan onderhoud kan gedaan worden in zwemvijver, vijver of zwembad. Maar we hebben het ook over interessante weetjes, relevante gebeurtenissen op en om het water, een ‘plant’ of ‘dier’ in de kijker en ook al eens een reisverslag naar over een reis met een waterachtig thema.

Verwijder duurzaam groene aanslag van jouw terras

Verwijder duurzaam groene aanslag van jouw terras

Groene aanslag op een groen terras verwijder je zelf professioneel met de JET3-1.0 automatische vloerschrobber met natuursteenborstel. Deze Deep Clean polier methode verjongt tegels, herstelt micro-schade & vermindert nieuwe vervuiling | Geen zware dure machines maar licht werk, zonder vergif, zonder milieuvervuiling, voor hardsteen terras en trap, rond zwemvijver & zwembad zonder groene aanslag.

De Stikstofcrisis tot 8 x Effectiever Aanpakken met Drijvende Planteneilanden

De Stikstofcrisis tot 8 x Effectiever Aanpakken met Drijvende Planteneilanden

Door het stikstofarrest moet Vlaanderen dringend de uitstoot van stikstof verminderen. Er bestaat eco-technologische methode om stikstof uit het aquatisch milieu weg te werken. Met drijvende planteneilanden verwerken we nitraat, ammonium en fosfaat via gekende ecologisch processen. Eén eiland project met niet meer dan 5 x 20 m eiland modules kan gemiddeld 1.5-2.0 ton stikstof per jaar omzetten naar nuttige biomassa. Door deze eilandprojecten regionaal in te zetten kan het stikstofoverschot omgezet worden naar een regionaal stikstofkrediet. Als bijkomend effect heb je dan nog eens helder, gezond en zuurstofrijk water met een verhoogde biodiversiteit.

Zo kunnen onze tuinen het klimaat redden*

Zo kunnen onze tuinen het klimaat redden*

Met CurieuzeNeuzen in de Tuin wordt een krachtig burgeronderzoek gestart naar de effecten van de klimaatswijziging in onze tuin. Met name de lang aanhoudende zomerdroogtes die telkenmale terugkeren zijn het focuspunt. Wat meer is, op basis van deze studie hoopt men beter weerbare tuinen of tuintechnieken te kunnen identificeren, zodat we daar met zijn allen beter van worden. Met de hier beschreven waterlelie vijvertjes en terrasvijvers kun je al snel een verschil maken.